Hoe gebruik je een africhtsteen voor messen?

Scherpe Japanse keukenmessen maken koken bijna moeiteloos. Om je messen in topconditie te houden, grijp je waarschijnlijk naar een aanzetsteen. Aanzetstenen zijn geweldig, maar ze blijven niet eeuwig perfect vlak. Bij elke haal over het oppervlak slijt er onmerkbaar een klein beetje steen weg. Geleidelijk zakt het midden in, terwijl de randen hoger blijven staan. Door die ongelijke vorm wordt het vrijwel onmogelijk om nog een mooie, gelijkmatige snede op je messen te krijgen. Om dit op te lossen, moet je weten hoe je een africhtsteen gebruikt. In deze blog neem ik je stap voor stap mee door het hele proces, zodat je slijpgereedschap in topvorm blijft.

Wat is een africhtsteen?

Een africhtsteen is een blok van zeer hard en grof materiaal, speciaal ontworpen om een versleten aanzetsteen weer vlak te maken. Sommige mensen noemen het ook wel een vlakplaat. Hoe je het ook noemt, deze gereedschappen zijn aanzienlijk harder en grover dan je gewone slijpstenen. Veel africhtstenen hebben diepe groeven in het oppervlak. Deze kanaaltjes voeren het slijpsel tijdens het werk direct af.

Wanneer je een africhtsteen over een ingezakt slijpoppervlak haalt, schaaf je de hogere buitenranden weg. Zo komt alles weer op hetzelfde niveau. Je kunt hiervoor kiezen voor de Kazoku Prestige africhtsteen. Dit is een hoogwaardige africhtsteen met korrel 100, gemaakt in Japan.

Hoe gebruik je een africhtsteen voor messen op de juiste manier?

Het vlakmaken van je slijpgereedschap met een africhtsteen vraagt om geduld en een goede techniek. Doorloop elke stap zorgvuldig, dan herstel je je gereedschap op de juiste manier.

Maak de africhtsteen en aanzetsteen klaar

Verzamel alles wat je nodig hebt en zorg voor een opgeruimde werkplek. Controleer zowel de africhtsteen als de aanzetsteen op scheuren of andere ernstige schade voordat je begint. Zorg dat je genoeg ruimte hebt om je handen vrij te bewegen zonder ergens tegenaan te stoten, en houd ook wat vers water bij de hand.

Teken een rasterpatroon met potlood op de aanzetsteen

Pak een gewoon potlood en teken een rasterpatroon op het droge oppervlak van je aanzetsteen. Dit raster is je voortgangsmeter. Terwijl je slijpt, verdwijnen de potloodstrepen eerst op de hoogste punten. Waar de lijnen hardnekkig blijven staan, zitten precies je lage plekken verstopt.

Maak de stenen goed nat

Slijpgereedschap heeft bijna altijd water nodig om goed te functioneren. Week je aanzetsteen volgens de instructies van de fabrikant, want sommige stenen hebben een volledig bad van vijftien minuten nodig, terwijl andere genoeg hebben aan een korte scheut water. Maak ook de africhtsteen nat als het om een keramische steen gaat. Water vermindert wrijving en zorgt voor een papje dat losse deeltjes van het oppervlak afvoert.

Wrijf de africhtsteen gelijkmatig over het oppervlak

Pak de africhtsteen stevig vast en plaats hem plat tegen het slijpoppervlak. Beweeg hem heen en weer in lange, vloeiende halen over de volledige lengte eronder. Druk met een gematigde, gelijkmatige kracht. Zorg er ook voor dat je het blok niet kantelt.

Spoel het papje en het slijpsel weg

Blijf slijpen tot elke potloodlijn helemaal is verdwenen. Tijdens het werk ontstaat er een dikke, grijze pasta op beide oppervlakken. Spoel beide stenen af met schoon water om deze pasta weg te krijgen. Laat je dit papje ophopen, dan vertraagt dit het slijpen juist, omdat het vuil als een kussentje werkt en voorkomt dat de korrel goed kan snijden.

Controleer of de aanzetsteen vlak is

Zodra alle potloodstrepen weg zijn, leg je een metalen liniaal of rechte kant op het oppervlak en buig je voorover om bij goed licht het contactpunt te bekijken. Zie je licht onder de liniaal doorschijnen, dan is het oppervlak nog niet helemaal vlak. Blijf slijpen tot de rechte kant volledig gelijk aansluit.

Reinig en bewaar de stenen op de juiste manier

Spoel beide blokken grondig af onder stromend water tot al het slijpsel weg is. Droog ze af met een schone, droge doek. Laat alles goed opdrogen op een goed geventileerde plek voordat je ze opbergt. Vochtige stenen in een gesloten lade opbergen nodigt schimmel uit en kan na verloop van tijd de structurele samenhang van het materiaal aantasten.

Veelgemaakte fouten om te vermijden bij het gebruik van een africhtsteen

Japans keukengerei, zoals de Kazoku Uteki Rosewood Santoku, en al het gereedschap om het te onderhouden, vragen om de juiste zorg. Zorg dus dat je deze fouten niet maakt bij het gebruik van een africhtsteen.

• Het rasterpatroon overslaan: Zonder deze visuele hulp maak je de taak eigenlijk een stuk lastiger voor jezelf. Je stopt waarschijnlijk te vroeg en laat lage plekken achter die je volgende slijpbeurt in de weg zitten.
• Ongelijke druk uitoefenen: Als je harder op één kant leunt, kantelt het gereedschap en ontstaan er schuine randen. Zorg er dus voor dat je overal evenveel druk uitoefent.
• Droog slijpen: Zonder water krijg je diepe krassen en flinke hitte door wrijving. Dit kan een goede aanzetsteen blijvend laten barsten en de structuur volledig aantasten.
• Het papje niet wegspoelen: Die modderige pasta die zich opbouwt, is niet onschuldig. Het werkt als een kussentje en voorkomt dat de grove korrel het oppervlak goed kan bewerken.
• Stenen nat opbergen: Vochtig gereedschap dat luchtdicht wordt weggeborgen, houdt het vocht perfect vast. Na verloop van tijd verzwakt dat opgesloten water de samenhang van het materiaal en creëert het ideale omstandigheden voor schimmel.

Conclusie

Goed zorgen voor je slijpgereedschap is net zo belangrijk als goed zorgen voor je Japanse keukenmessen. Weten hoe je een africhtsteen voor messen gebruikt, houdt je aanzetstenen vlak en écht klaar voor gebruik. Regelmatig onderhoud voorkomt dat geleidelijke inzakken dat na verloop van tijd de snede van je messen ruïneert. Met een vlak oppervlak en de juiste techniek blijven je keukenmessen scherp, wat je er ook mee doet. Richt je slijpgereedschap om de zoveel keer gebruik af, dan blijft het hele proces snel, eenvoudig en bijna moeiteloos. Wil je hoogwaardige africhtstenen en Japanse keukenmessen kopen? Kijk dan eens bij Kazoku Knives. Zij hebben een ruim assortiment aan hoogwaardig en authentiek Japans keukengerei.

Veelgestelde vragen

Hoe vaak moet ik een africhtsteen gebruiken?

Hoe vaak je een africhtsteen moet gebruiken, hangt af van hoe vaak je je steen gebruikt. Grove stenen kun je al na 1 of 2 sessies vlakken, terwijl fijne stenen dit pas na 4 tot 6 sessies nodig hebben.

Wat gebeurt er als je de aanzetsteen niet weekt voordat je er een africhtsteen op gebruikt?

Als je de aanzetsteen niet weekt voordat je er een africhtsteen op gebruikt, kan dit het oppervlak van de aanzetsteen blijvend beschadigen door krassen.

Moet je de africhtsteen weken?

Ja, je moet de africhtsteen ongeveer 5 tot 10 minuten weken voordat je gaat vlakken. Controleer echter eerst of jouw africhtsteen wel het type is dat geweekt moet worden.

Hoe kun je zien of jouw aanzetsteen een splash-and-go-type is of eerst helemaal geweekt moet worden voordat je gaat vlakken?

Om het type van je steen te controleren, druppel je een paar druppels water op het oppervlak. Trekt het water snel in de steen, dan is het een weekbare steen die een volledig bad nodig heeft. Blijft het water op het oppervlak liggen of parelt het af, dan is het een splash-and-go-type dat alleen een korte scheut water nodig heeft.